Hướng dẫn lắp đặt & bảo trì, Sản phẩm
Máy bơm bù áp chữa cháy: chức năng, cách chọn và giá
Th10
Trả lời nhanh: Máy bơm bù áp chữa cháy (jockey pump) là bơm công suất nhỏ trong trạm bơm, tự chạy khi áp lực đường ống giảm nhẹ do rò rỉ và tự dừng khi đủ áp, nhờ đó bơm chính không phải khởi động liên tục. Trên baochay.vn có bơm bù áp 2.2kW TCHJ2.2 giá 7.480.000đ cho công trình vừa và nhỏ, bơm bù áp 9.2kW NTP30x9/12 giá 14.000.000đ cho hệ thống lớn, kèm bình tích áp 10bar giá 3.800.000đ.
Máy bơm bù áp chữa cháy là gì?
Một trạm bơm chữa cháy thông dụng gồm bơm điện chính, bơm dự phòng (thường là bơm diesel để chạy được khi mất điện lưới), bơm bù áp và tủ điều khiển bơm. Trong đó bơm bù áp là bơm nhỏ nhất nhưng làm việc nhiều nhất: nó giữ cho đường ống của hệ sprinkler hoặc họng nước vách tường luôn có áp lực thường trực, sẵn sàng phun ngay khi có cháy.
Đường ống chữa cháy không bao giờ kín tuyệt đối. Van góc, đầu phun, mối ren, van một chiều đều có thể rò rất nhỏ, làm áp lực tụt dần theo thời gian. Nếu không có bơm bù áp, mỗi lần áp tụt bơm chính công suất lớn sẽ phải khởi động, gây hao mòn động cơ, tốn điện và làm tủ điều khiển đóng cắt liên tục.
Xem thêm: Van chữa cháy DN80: van bướm tín hiệu, van cổng, van một chiều
Bơm bù áp hoạt động như thế nào?
Bơm bù áp làm việc tự động theo tín hiệu công tắc áp lực, phối hợp với bơm chính theo trình tự:
- Áp lực giảm nhẹ do rò rỉ nhỏ: công tắc áp lực của bơm bù áp đóng, bơm bù áp chạy; đủ áp cài đặt thì tự dừng.
- Áp lực giảm sâu do đầu phun vỡ hoặc họng nước được mở: bơm bù áp không đủ lưu lượng, áp tiếp tục giảm tới ngưỡng của bơm chính, tủ điều khiển khởi động bơm chính.
- Bơm chính lỗi hoặc mất điện: tủ chuyển sang bơm dự phòng (diesel hoặc điện).
Để trình tự này đúng, ngưỡng áp lực đóng/ngắt của bơm bù áp và bơm chính phải được cài so le: bơm bù áp có ngưỡng khởi động cao hơn bơm chính. Nếu cài quá sát nhau, một dao động nhỏ cũng kích hoạt bơm chính. Bình tích áp lắp gần trạm bơm giúp hấp thụ dao động áp lực nhỏ, giảm số lần bơm bù áp phải chạy.
So sánh bơm bù áp với bơm chính và bơm dự phòng
| Tiêu chí | Bơm bù áp | Bơm điện chính | Bơm diesel dự phòng |
|---|---|---|---|
| Vai trò | Duy trì áp lực đường ống, bù rò rỉ nhỏ | Cấp nước khi có cháy | Thay bơm chính khi lỗi hoặc mất điện |
| Lưu lượng | Nhỏ | Theo tính toán thủy lực | Theo tính toán thủy lực |
| Tần suất chạy | Thường xuyên, mỗi lần ngắn | Chỉ khi có cháy hoặc chạy thử | Chỉ khi có cháy hoặc chạy thử |
| Nguồn động lực | Điện | Điện lưới / máy phát | Động cơ diesel, độc lập điện lưới |
| Giá tham khảo tại baochay.vn | 7.480.000đ – 14.000.000đ | 10.000.000đ – 54.000.000đ | 16.000.000đ – 84.000.000đ |
Xem chi tiết từng dòng bơm trong bài máy bơm chữa cháy và danh mục bơm chữa cháy.
Bảng giá bơm bù áp và thiết bị đi kèm tại baochay.vn
| Thiết bị | Thông số chính (theo trang sản phẩm) | Phù hợp | Giá niêm yết |
|---|---|---|---|
| Bơm bù áp TCHJ2.2 | 2.2kW, kích thước gọn | Nhà xưởng, kho, văn phòng, khách sạn, trường học, chung cư mini | 7.480.000đ |
| Bơm bù áp NTP30x9/12 | 9.2kW, Q = 6–48 m³/h | Chung cư, tòa văn phòng, trung tâm thương mại, nhà xưởng lớn | 14.000.000đ |
| Bình tích áp ET-10-100-DKP-S | Áp suất làm việc tối đa 10bar, có màng ngăn | Trạm có bơm bù áp chạy thường xuyên | 3.800.000đ |
| Tủ điều khiển 3 bơm TĐK3B | Bơm chính, dự phòng, bù áp; AUTO/MANUAL | Trạm bơm vừa và nhỏ | 5.100.000đ |
| Tủ điều khiển TĐK3B-TB-LS | 3 bơm, bơm chính tới 75kW/100HP | Khu công nghiệp, tòa nhà cao tầng | 20.000.000đ |
| Tủ điều khiển 2 bơm TDK2B | Bơm điện chính + bơm bù áp, khởi động mềm | Trạm chỉ có bơm điện + bù áp | Liên hệ |
Giá trên là giá niêm yết trên website tại thời điểm đăng bài, chưa gồm đường ống, van, cáp điện và công lắp đặt. Bảng đầy đủ xem tại bảng giá thiết bị PCCC.
Cách chọn máy bơm bù áp chữa cháy
Bơm bù áp không chọn theo kiểu “càng to càng tốt”. Bơm quá lớn sẽ đóng ngắt rất nhanh, nhanh hỏng và dễ làm áp lực dao động. Các bước nên làm:
- Xác định áp lực thường trực của hệ thống theo hồ sơ thiết kế. Bơm bù áp phải đủ cột áp để giữ mức áp này.
- Chọn lưu lượng nhỏ, chỉ đủ bù rò rỉ và giữ áp, không dùng bơm bù áp để chữa cháy.
- Chọn theo quy mô trạm bơm: công trình vừa và nhỏ thường dùng loại 2.2kW; hệ thống lớn, đường ống dài, nhiều tầng dùng loại công suất lớn hơn như 9.2kW.
- Đồng bộ với tủ điều khiển: trạm chỉ có bơm điện + bù áp dùng tủ 2 bơm; trạm đủ 3 bơm dùng tủ 3 bơm.
- Lắp kèm bình tích áp khi bơm bù áp chạy nhiều lần trong ngày.
Cách tính lưu lượng, cột áp cho bơm chính xem bài cách chọn công suất máy bơm chữa cháy.
Cấu hình tham khảo theo quy mô công trình
| Quy mô | Cấu hình gợi ý | Tổng giá thiết bị (niêm yết) |
|---|---|---|
| Cửa hàng, kho nhỏ – chỉ bơm điện + bù áp | Bơm điện 7.5kW NM40-200A 10.000.000đ + TCHJ2.2 7.480.000đ + tủ TDK2B (liên hệ) | Từ 17.480.000đ (chưa gồm tủ) |
| Nhà xưởng, kho vừa – đủ 3 bơm | Bơm điện 11kW NM40-250B 13.000.000đ + diesel 15HP MBD15HP 17.850.000đ + TCHJ2.2 7.480.000đ + tủ TĐK3B 5.100.000đ | 43.430.000đ |
| Cụm bù áp cho hệ thống lớn | NTP30x9/12 14.000.000đ + bình tích áp 3.800.000đ | 17.800.000đ |
Bảng chỉ để định hướng ngân sách; cấu hình chính xác phụ thuộc kết quả tính toán thủy lực của từng công trình.
Dấu hiệu bơm bù áp hoặc đường ống có vấn đề
| Hiện tượng | Nguyên nhân có thể | Hướng xử lý |
|---|---|---|
| Bơm bù áp chạy liên tục hoặc chạy quá nhiều lần trong ngày | Rò rỉ đường ống, van xả hở, cài áp sai | Kiểm tra rò rỉ, van xả, cài lại áp |
| Bơm bù áp đóng ngắt liên tục | Bình tích áp mất khí, ngưỡng cài quá sát | Nạp lại khí bình tích áp, chỉnh ngưỡng theo thiết kế |
| Áp tụt dù không thấy nước rò | Van một chiều không kín, nước chảy về bể | Kiểm tra, vệ sinh hoặc thay van một chiều |
| Bơm chính tự chạy khi không có cháy | Rò rỉ lớn, bơm bù áp hỏng, công tắc áp lực sai | Kiểm tra bơm bù áp, công tắc áp lực |
Cách khoanh vùng rò rỉ từng bước có trong bài đường ống PCCC tụt áp. Một thói quen đơn giản là ghi nhật ký số lần bơm bù áp chạy mỗi ngày: khi số lần tăng gấp đôi so với bình thường, nên kiểm tra ngay thay vì chờ bơm chính tự khởi động.
Lắp đặt và bảo trì bơm bù áp
- Lắp van một chiều trên đầu đẩy của từng bơm để nước không chảy ngược khi bơm dừng.
- Công tắc áp lực và đồng hồ áp lực đặt ở vị trí dễ quan sát trong phòng bơm.
- Sau bảo trì phải trả tủ điều khiển về chế độ AUTO; để tủ ở MAN hoặc OFF là lỗi nghiêm trọng nhất trong vận hành bơm chữa cháy.
- Kiểm tra áp suất khí nạp và màng ngăn của bình tích áp theo khuyến nghị nhà sản xuất.
- Chạy thử định kỳ: ngắt bơm chính để kiểm tra bơm dự phòng tự khởi động, kiểm tra bơm bù áp đóng ngắt đúng áp cài đặt.
baochay.vn nhận bảo trì PCCC định kỳ cho trạm bơm và lắp đặt hệ thống chữa cháy trọn gói.
Câu hỏi thường gặp
Hệ thống chữa cháy có bắt buộc phải có bơm bù áp không?
Hầu hết hệ thống chữa cháy tự động bằng nước hiện nay đều có bơm bù áp đi kèm bơm chính để giữ áp lực thường trực. Số lượng và loại bơm cụ thể do hồ sơ thiết kế PCCC của công trình quyết định.
Bơm bù áp chạy bao nhiêu lần mỗi ngày là bình thường?
Không có con số chung, vì phụ thuộc độ kín của đường ống và bình tích áp. Quan trọng là theo dõi xu hướng: số lần chạy tăng dần qua các ngày là dấu hiệu rò rỉ cần kiểm tra.
Có dùng bơm bù áp để chữa cháy thay bơm chính được không?
Không. Bơm bù áp có lưu lượng nhỏ, chỉ đủ bù rò rỉ. Khi có cháy, lưu lượng cần lớn hơn nhiều nên bơm chính phải chạy.
Bình tích áp có thay được bơm bù áp không?
Không. Bình tích áp chỉ hấp thụ dao động áp lực nhỏ và giảm số lần bơm bù áp chạy; nó không tự tạo áp. Hai thiết bị dùng cùng nhau.
Cần chọn bơm bù áp, bình tích áp và tủ điều khiển đồng bộ cho trạm bơm? Xem danh mục bơm chữa cháy, bảng giá thiết bị PCCC hoặc gọi 0979 114 114 để được tư vấn cấu hình.
Xem thêm: Bình tích áp chữa cháy: tác dụng, cách chọn và cài áp